De Blog van Swinkels

In de komische Britse reeks Black Books (2004-2005) speelde de bekende comédienne Tamsin Greig een personage genaamd Fran Katzenjammer. Ik heb enige tijd in de veronderstelling verkeerd dat de bedenkers van de serie deze bizarre naam hadden verzonnen. In Britse series zoals 'Allo 'Allo komen immers wel vaker grappige Duitse namen voor, of althans namen die Britten grappig vinden. Maar Katzenjammer bleek, net als Schadenfreude , een bestaand Duits woord, onvertaalbaar, en daarom letterlijk opgenomen in verschillende talen, ook het Engels. Er schijnt zelfs een Noorse punkband genaamd Katzenjammer te bestaan, louter bestaande uit jonge, wilde meiden. Dat zal wat gejammer opleveren. Oorspronkelijk gaat het woord terug op een doordringend geluid, niet noodzakelijk kattengejammer, maar toch iets waar dat op lijkt, zoals bijvoorbeeld een nagel die over een schoolbord krast. Tegenwoordig wordt het vooral gebruikt voor een complete wanorde of (nog vaker) een buitengew...

Opdracht: Kijk naar de foto links. Wat ziet u? Een urinoir? Mis, wat u ziet is een kunstwerk. In 1917 was dit de anonieme inzending van Marcel Duchamp voor een expositie in New York waarvan hij zelf directielid was. Duchamp was daarmee de eerste persoon die een gewoon (nou ja) gebruiksvoorwerp tot kunst maakte, een readymade : Er hoeft niets aan te worden veranderd, een kunstenaar moet er alleen zijn naam aan verlenen. In de woorden van Duchamp: Ik maak dit voorwerp tot kunst omdat ik een kunstenaar ben. Duchamp heeft altijd wat ontwijkend gedaan over zijn precieze motieven om een urinoir tot kunstwerk te verheffen. Hij was een man met een goed gevoel voor humor en er is wel geopperd dat hij alles moet hebben gezien als één grote grap: de inzending werd geweigerd, men dacht dat de 'kunstenaar' de organisatoren van de expositie wilde beledigen (of gewoonweg kierewiet was). Men heeft ook wel verondersteld dat Duchamp - die omging met een aantal van de meest bekende kunsten...