De Blog van Swinkels

# Een eiland van hier en nu Een goede vriendin op facebook legde me de volgende vraag voor: Wat zou je doen als de dag van vandaag je laatste zou zijn? Daar had ik zo gauw geen antwoord op: Tja, als je nog maar vierentwintig uur te leven had, wat zou je dan willen doen? De vraag werd vergezeld door een clip van de Canadese band Nickelback, getitled “If today was your last day”; nadat ik de song had beluisterd, begreep ik dat ik de vraag verkeerd had gelezen: If today was your last day And tomorrow was too late Could you say goodbye to yesterday? Would you live each moment like your last? Leave old pictures in the past? De boodschap die uit de song van Nickelback spreekt, heeft weinig te maken met de dood, en alles met het leven. De Romeinse dichter Horatius verwoordde hetzelfde idee tweeduizend jaar geleden zeer bondig als carpe diem , pluk de dag, oftewel: Stel niet uit tot morgen wat je vandaag kan doen. (...) dum loquimur, fugerit invida    ...

Het verbod op godlastering is dus definitief geschrapt uit het Nederlandse Wetboek van Strafrecht. Na de Tweede Kamer, ging uiteindelijk ook de Eerste Kamer overstag, al ging het niet echt van harte. Hoe dan ook, na 81 jaar is er een einde gekomen aan één van de meest dwaze bepalingen uit de grondwet. Laster heeft immers, hoe men het ook wenst te bekijken, betrekking op uitlatingen die onwaar zijn; met een verbod op godslastering werd de indruk gewekt dat de Nederlandse wetgever bepaalde zaken met betrekking tot God voor 'waar' hield, en dat is niet zo (1). Het wetsartikel ging ook in tegen de vrijheid van gedachten, geweten en godsdienst, gewaarborgd in artikel 18. In een beschaafd land worden gedachten over God of godsdienst niet voorgeschreven. Door de afschaffing van het bewuste wetsartikel lijkt Nederland dus ook weer iets minder op barbaarse landen waarin verkeerde uitlatingen   inzake het geloof zeer ernstige gevolgen kunnen hebben (2). Toch is het d...

Gelukkig, God is weer vogelvrij, las ik ergens in een reactie op de afschaffing van het Verbod op Godslastering in Nederland. Tachtig jaar heeft dit verbod (artikel 147) standgehouden. Slechts tachtig jaar? Was godslastering dan toegestaan voordat het artikel werd geformuleerd? Dat lijkt niet erg waarschijnlijk en klopt ook niet. Blijkbaar was voor die tijd  het taboe op godslastering zo groot dat men een speciaal artikel niet nodig achtte. In de jaren voorafgaand aan het verbod, trad in de politiek echter het marxisme naar voren, dat godsdienst zag als een hinderpaal voor de vestiging van de communistische heilstaat. Dat leidde tot allerlei pamfletten en afbeeldingen die door gelovigen als uiterst lasterlijk werden ervaren. Uiteindelijk ging de toenmalige minister van Justitie Jan Donner (de grootvader van de huidige vicevoorzitter van de Raad van State Piet Hein Donner) in 1932 over tot de formulering van de wet die 'smalende godslastering' strafbaar stelde. 'Smalen...